Reuters’tan dikkat çeken analiz: ‘Konut sektörüne yönelik yeni paketler fiyatlarda amaçlanan dengelemeye çözüm olmaz’

reuterstan dikkat ceken analiz konut sektorune yonelik yeni paketler fiyatlarda amaclanan dengelemeye cozum olmaz 47XimR2I

kapak 160155

Dal temsilcileri, yüzde 1’in altındaki kredi faizi imkanının konut piyasasına canlılık getireceğini ve birinci el satışlara yüzde 20 civarında olumlu katkı sağlayabileceğini belirtirken; artan maliyetler, liradaki kıymet kaybı ve yeni konut arzındaki zayıf seyir nedeniyle kısa vadede konut fiyatlarındaki yükselişin denetim altına alınmasının ise sıkıntı olduğuna dikkat çekiyor.

Hükümet, açıkladığı önlemler kapsamında konut üreticilerine belirli koşullar altında ucuz finansman sağlayarak konut arzını artırmayı ve bu sayede fiyatları istikrara oturtmayı amaçlıyor. Lakin yüzde 40 tamamlanma oranına ulaşmamış projelerin kapsam dışında bırakılması ve yüzde 70 resmi enflasyon ortamında fiyatların bir yıl sabit tutulması koşulu, firmaların bundan yararlanmasını, hasebiyle da düzenlemenin emeline ulaşma bahtını azaltıyor.

Öte yandan paketlerin açıklanmasının çabucak akabinde konut fiyatlarında ani artışlar yaşandığına yönelik kamuoyunda tenkitler yükselirken, Maliye Bakanı Nureddin Nebati de Twitter’dan yaptığı açıklamada kimi internet sitelerinde “birtakım fırsatçıların”

3 PAKET AÇIKLAMIŞTI

Erdoğan, pazartesi günü kabine toplantısı sonrası yaptığı açıklamada, vatandaşları konut dalındaki arızi dalgalanmadan korumak gayesiyle bir dizi önlemi hayata geçirme kararı aldıklarını belirterek, kesime yönelik 3 paket açıklamıştı.

Paketlerden ikisi konut alacaklara belirli kurallar altında yüzde 1’in altında faizle uzun vadeli kredi imkanı sağlarken; paketlerden biri kapsamında ise inşaat firmalarına aşikâr kriterleri karşılayan konut projelerinin tamamlanması için uzun vadeli finansmana erişim imkanı sunuldu. Buna nazaran minimum yüzde 40’ı tamamlanmış ve yüzde 50’si satılmamış inşaat projelerine, 1 yıl boyunca konut satış fiyatını sabit tutma taahhüdü karşılığında finansman sunulacak.

TCMB datalarına nazaran, konut fiyat endeksi Şubat’ta bir evvelki aya nazaran yüzde 13.5, bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran de yüzde 96.4 artış gösterdi. Yeni konutlarda ise fiyat endeksi Türkiye genelinde yıllık yüzde 102.2 artarken; artış oranı İstanbul’da yüzde 114.6, Ankara’da yüzde 119.5 olarak gerçekleşti.

SATIŞLARDA YÜZDE 20-25 ARTIŞ BEKLENTİSİ

Konut dalına yönelik projeler geliştiren Babacan Holding’in İdare Konseyi Lideri İbrahim Babacan, “Faiz oranının yüzde 0.99 olmasıyla, konut muhtaçlığı olmayanlar için bile konut büyük bir yatırım aracı olacak. Enflasyon oranının yüzde 70’lerde gittiği bir ortamda yıllık yüzde 12 ile borçlanabilmek büyük imkan” dedi ve ekledi:

“Bu fırsatı kullanmak isteyenlerin yaratacağı taleple satışlarımızın geçen aylara nazaran en azından yüzde 20-25 oranında artışla başlayıp üst gerçek gideceğini düşünüyorum.”

Konut alıcılarına yönelik kıymetli dayanağa rağmen konut üreticilerine yönelik finansman paketinin ise muhtaçlığı karşılamada eksik kaldığını belirten Babacan, yüzde 40 tamamlama kuralı nedeniyle birçok projenin kapsam dışında kaldığına dikkat çekti.

Asıl gereksinim duyulanın yeni projelere takviye verilmesi olduğunu belirten Babacan, lakin bu sayede piyasadaki stok düzeyinin yükseltilerek konut fiyatlarının da dolaylı olarak regüle edilebileceğini söyledi.

Babacan, “Başladığımız 1,000 konutluk yeni projemiz var. İnşaatte yüzde 20 düzeylerinde olduğumuz için bu takviyeden yararlanamayacağız. Ayrıyeten çekmecede tuttuğumuz 8-9 proje var. Yeni başlayacak projelere teşvik olsaydı, bu finansman imkanını kullanıp başlayabilirdik. Bizim durumumuzda birçok firma var” dedi ve ekledi:

“Bankadan finansman temin etmek istediğimizde kredi maliyeti yaklaşık yüzde 30 bandında. Öte yandan bankalar zati Merkez Bankası son periyotta kredilerdeki karşılık fiyatını artırıp piyasayı sıkılaştırdığı için kredi verme konusunda çok isteksiz. İnşaat dalı olarak bankalardan finansman bulamıyoruz. Kendi özkaynaklarımızla hudutlu formda hareket etmeye çalışıyoruz.”

İstanbul İnşaatçılar Derneği Lideri Nazmi Durbakayım da yüzde 40 bareminin esnetilmesi beklentisine işaret ederek, “Ruhsatını almış ya da başlamış projeleri içine alacak formda genişletilirse çok daha yararlı olur. Hem istihdam hem de üretim anlamında” diye konuştu.

Birçok oyuncunun kurallardan ötürü daldan çekildiğini belirten Durbakayım, “Bu kararlardan, kesime uzun yıllarını vermiş lakin son yıllardaki kurallardan ötürü mali yapısı bozulmuş firmaların da faydalanabilmesi ismine gereken düzenlemelerin yapılacağını ümit ediyoruz” dedi.

Öte yandan birtakım konut üreticileri ise, öbür kriterleri karşılıyor olsalar bile fiyatları 1 yıl boyunca sabit tutma kuralının yüksek enflasyon ve maliyet atışı ortamında uygulanabilir olmadığına işaret ediyor.

Konut üreticisi Mint’in Kurucu Ortağı Sefer Altıoğlu, “İnşaat maliyet artışı aylık ortalama yüzde 10’larda. Ucuz krediden faydalanacağım diye örneğin önümüzdeki sekiz ayda görünen kabaca yüzde 80 maliyet artışına nasıl katlanacağım? Bu çok kabul görebilir değil” diye konuştu.

TÜİK datalarına nazaran, inşaat maliyet endeksi martta bir evvelki aya nazaran yüzde 9.58, bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran ise yüzde 101.57 artış kaydetti.

Altıoğlu, “Biz bu ortamda yeni projelere girme konusunda iştahlı değiliz. Zira birincisi maliyetler şimdi öngörülebilir değil. İkincisi maliyet artışları devam ederse bunu satacağımız alım gücü nerede? O soruların karşılığı net değil” diye konuştu.