Kayısı üreticisi Mehmet Yıldırım: Kayısıdan gelecek paraya bakıyoruz, o da yoktur

kayisi ureticisi mehmet yildirim kayisidan gelecek paraya bakiyoruz o da yoktur djfeD73M

154251

Türkiye’deki 17 milyon kayısı ağacının 8 milyonuna konut sahipliği yapan ve kayısının başşehri olarak isimlendirilen Malatya’da kayısı üreticileri, üst üste yaşanan don ve dolu yağışından şikayetçi.

Kentin büyük kısmında 13 Nisan’ı 14 Nisan’a bağlayan gece meydana gelen zirai don kollarda kayısı bırakmadı. Kalan az ölçüde kayısı ise Ramazan bayramında kent genelinde tesirli olan dolu yağışından olumsuz etkilendi.

100 bin ton ihracat ve 500 milyon dolar gelir gayesinden uzaklaşan, kayısıyla geçimini sağlayan ve büyük bir ziyanla karşı karşıya kalan çiftçiler ise sıkıntılarını nasıl çözeceklerini bilmediklerini aktarıyor. Birtakım çiftçiler, rastgele bir takviye gelmemesi durumunda gelecek sene üretim yapmakta zorlanacaklarını ve borçlarının daha da katlanacağını belirtiyor.

‘Masraf yüksek, ne yapacağımızı bilmiyoruz’

Kayısı üreticisi Mahmut Yıldırım, “Kayısımız büsbütün yandı. Dünya kadar masrafımız var; ilaç, gübre… Bundan sonra da kayısına bakılacak, geleceğe hazırlanacak. Masraf epeyce yüksek, ne yapacağımızı bilmiyoruz. Bir yardım, takviye bekliyoruz” dedi.

Sigorta yaptıramadıklarını tabir eden Yıldırım, “Çoğu bölgede sigorta yok zira yapamadık. Onun için ne yapacağımızı bilemiyoruz. Artık tıpkı masrafı yaparak, bu ağaçları geleceğe hazırlamamız gerekiyor. Bu nedenle devletten gelecek yardımı bekliyoruz” diye konuştu.

Üretici Mehmet Yıldırım ise kısımda bir tane kayısı olmadığını belirterek, “Gübre attık, 2-3 ilaç attık. Artık kayısı yoktur. Biz artık ne yapacağız? Bir tek kayısıdan gelecek paraya bakıyoruz. O da yoktur, ne yapacağız?” diye sordu.

‘Mazot, gübre ve ilaç fiyatları 4-5 kat arttı’

Yazıhan’daki kayısı üreticileriyle bir ortaya gelen ve çiftçilerin problemlerini dinleyen CHP Malatya Vilayet Lideri Enver Kiraz, kayısı üreticilerinin durumlarının vahim olduğunu söz etti.

Malatya’da başta Yazıhan, Eski Malatya (Battalgazi), Akçadağ, Doğanşehir, Hekimhan bölgeleri başta olmak üzere kentin birçok noktasında kayısı olmadığını lisana getiren Kiraz, şunları söyledi:

“Hangi kayısı bahçesine gidersek gidelim tıpkı durumla karşı karşıyayız. Kolda bir tek kayısı göremiyoruz. Malatyalıların tabiriyle ‘ilaç için bir tane arasan yok.’ 14 Nisan’da bir don meydana geldi ve birçok noktada kayısı etkilendi maalesef kısımda kayısı kalmadı. Yüksek kesitlerde vardı lakin mayıs ayı başında tesirli olan dolu yağışı ile kayısı büsbütün yok oldu. Çiftçi eser olsun olmasın mazot harcadı, tarlasını sürdü, gübre ve tekraren ilaç harcadı, hiç kaysı olmasına karşın önümüzdeki yıl tekrar birebir masrafı yapacak. Çiftçi kara kara düşünüyor, mazot fiyatını geçen yılla kıyasladığımızda 3-4 kat arttı. Enflasyon yüzde 60-70 diyorlar lakin mazot fiyatına baktığımızda yüzde 400, ilaca ve gübreye baktığımızda yüzde 500. Fiyatlar 4-5 kat artmış”

‘Malatya afet kapsamına alınmalı’

Çiftçilerin birçoğunun TARSİM’e sigorta yaptıramadığını tabir eden Kiraz konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Çiftçinin cebinde parası yok. Parası olmadığından TARSİM’e sigorta yaptıramadığı için çiftçiler kara kara düşünüyor. Malatya çiftçisinin hali sahiden perişan. Malatya çiftçisinin ilaç için kullanabileceği bir tane kayısı yok. Reçel yapacağı, kışın torunlarına ikram edeceği bir tek kayısısı kalmamış. Yalnızca kayısı değil, meyve ağaçlarının hepsinde durum tıpkı. Kayısı, Malatya iktisadının bel kemiği ve temelini oluşturuyor. Bu noktada acil bir tedbirle Malatya afet kapsamına alınmalı. TARSİM’e sigorta yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın dönüm başına kayısı üreticisine dayanak verilmelidir. Aksi bir durumda çiftçinin meskene ekmek götürmesi, çocuklarını okutması, meskenini geçindirmesi mümkün değil. Çiftçimiz açlık, sefalet ve yoksullukla karşı karşıya kalacak. Bunun yanında çiftçilerin değerli bir borçları da var. Yıllardır Ziraat Bankası ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan borçları ertelene ertelene faizler anaparayı geçmiş durumda. Afet kapsamına alınarak, çiftçilerinin borçlarının faizlerinin silinmesi, borçlarının da ertelenmesi gerekiyor. Zira bu sene çiftçinin ödeyebileceği tek bir kuruş yok. Şu anda ödeme günü gelen çiftçiler var lakin bu borçların ertelenip ertelenmeyeceğini bilmiyor. Birçok çiftçi bu erteleme gecikirse maalesef icrayla karşı karşıya kalacak. Eser yok oluyor, tespit yapılıyor ve takviye vereceğiz diyorlar lakin sonu daima boş. Tespitler yapılmış, Tarım ve Orman Vilayet Müdürlüğü ile TARSİM sayıları biliyor. Gelsinler salları incelesinler, aslında kayısının olmadığı görülüyor. Acil dayanak verilmeli yoksa çiftçi meskenine ekmek götüremeyecek ve açlıkla karşı karşıya kalacak”