Fehmi Koru: AK Parti büyüğünün temennisi benim de temennimdir; ekonomi uzmanları seçimi ekonomide iyileşme için ‘tek çare’ olarak görüyorlar da ondan

fehmi koru ak parti buyugunun temennisi benim de temennimdir ekonomi uzmanlari secimi ekonomide iyilesme icin tek care olarak goruyorlar da ondan cdIQpAQV

1633774021477 fehmi koru 977229038

Fehmi Koru*

Ortaya cızırtılar girmese hayat pahalılığından öteki her husus ülkemiz beşerinin gündeminde yer etmeyecek; benim bulunduğum etraflarda durum bu. Beşerler burunlarından soluyor. TÜİK’in bile %70’e ulaştığını kabul ettiği enflasyon oranı, bir hafta sonra açıklanacak yeni oranla rekorundan edilecek…

Benim görüşüm de bu, fakat söylediklerine kulak verdiğim ve bu sebeple daha evvelki öngörülerinin doğrulandığını bildiğim iktisat uzmanları da birebir kanaatte. TÜİK nisan ayı enflasyonu için %7 demişti, uzmanlar bu ayın oranının %10’a yaklaşacağını söylüyor. 

Dedikleri, enflasyonun bundan bu türlü aylık %10 artışlarla devam edeceği…

İktisatta yaşananları gündemden düşürmemenin, iktidar cephesini, hayatı her geçen gün biraz daha pahalılandıran yanlışlardan vazgeçmeye zorlayacağı beklentisindeyim.

Durumu artık olduğu üzere içinden çıkılmaz hale getiren, herkesin görebildiği halde karar vericilerin inatla görmek istemediği, kendilerinin bahse yanlış yaklaşımları zira.

Onlar da apaçık gerçeği görene kadar eli kalem tutan herkes iktisat yazsa, ekranlarda tek bu mevzu işlense yerinde olacak.

“Başka ülkelerde de hayat değerli değil mi, oralarda da enflasyon var” deniliyor ya, o laf yanlışsız. Fakat biz onlardaki tek rakamlı enflasyonlara bakıp üç sayıya yaklaşan kendi enflasyonumuzu az ziyanlı göstermeye çalışırken, onlar da Türkiye başta olmak üzere iktisadı alarm zilleri çalan birkaç ülkeye bakıp kendilerini teselli ediyorlar…

Ülkelerimizin ekonomik performansları ortasında büyük farklar var da ondan.

Bugünkü halimize tekrar de şükür etmemiz gerektiğini de biliyorum. Hiç değilse aradığımız her şey bulunabiliyor. Kıymetli fakat bulunuyor. Hayatları %5’lik enflasyonlarla sarsılan öbür ülkelerin insanları, yöneticileri tarafından, bilhassa besin unsurlarında yaşanabilecek külfet konusunda daima uyarılıyorlar.

ABD’de çocuk maması kıtlığı yaşanıyor.

Hindistan hükümeti, ülkenin değerli bir ihracat unsuru ve gelir kaynağı olmasına karşın, ürettikleri buğdayın dışarıya satılmasına pürüz getirdi.

Bizim ülkemizin de buğday kaynağı bilinen Rusya ile Ukrayna, birbirleriyle savaş halinde bulundukları için, devre dışı.

Geçen gün fırından aldığım biraz büyükçe 2 (yazıyla İKİ) ekmeğe 35 TL ödedim.

Fırıncılar ne yapsın, kullandıkları eserlerin fiyatları her gün biraz daha artıyor.

TÜİK geçen ayın üretici enflasyon sayısını %121.82 olarak açıkladı.

Mesken fiyatları ve kiralar delicesine üste hakikat tırmanıyor diye ilgili-ilgisiz bakanlar daima toplantılar yapıyorlar. Onların bulacakları devayı bu hafta Cumhurbaşkanı açıklayacakmış…

Nasıl bir deva bulacaklar meraktayım…

En son buldukları deva, kamu bankaları eliyle mesken almak isteyeceklere düşük oranlı (aylık %0.89 ve %0.99) faizle kredi açmak oldu; fiyatı düşüreceğini düşünerek ilan ettikleri bu formül yüzünden, mesken fiyatları %25 daha değerli hale geldi. Sonunda, deva diye ilan edilen formülün uygulanmasından galiba vazgeçildi.

Bir yandan da döviz kuru daima yükseliyor.

Dolarda her 1 liralık artışın, kur garantili mevduat (KKM) uygulaması yüzünden, bütçeye getirdiği ekstra yükün 50 milyar TL olduğu biliniyor. KKM’nin devreye girdiği gün dolar 11 TL’nin altındaydı; dünü 16.30 TL olarak kapadı 1 dolar. Ortada 5 TL’den fazla artış var. Bütçe açısından bu ne demek, siz hesap edin.

Geçen gün hayat pahalılığına değindiğim yazımda şunu yazmıştım, hatırlanacaktır:

“Merkez Bankası lideri yahut Hazine bakanı yurtdışında kazandıkları gelirlerinin yarıya yakınını bozdurma yükümlülüğünü esasen yerine getirmekte olan şirketlerin yöneticilerine ‘Ne olur, yabancı para çıkarlarınızın geri kalanını da bozdurun’ diye başvuracak değil ya…”

Oysaki Merkez Bankası tam da bunu yapmaya başlamış…

Akif Beki bugünkü yazısında yazıyor; okuyalım:

“Merkez Bankası, firmalardan döviz satmalarını rica ediyormuş. / Son günlerde, dolar 16 lirayı aşınca başlamış. Yardımcıları, Başkan’ın selamıyla arayıp ricayı iletiyorlarmış.”

Dolar yahut Euro kazanan firmalar zati elde ettikleri gelirin neredeyse yarısını mecburî olarak TL’ye çeviriyorlar; demek artık geri kalan kısım da kendilerinden isteniyor. Meğer, adamlar Dolar yahut Euro ile yurtdışına satış yapıyorlar fakat üretimde kullandıkları ham hususları de tekrar yabancı paralarla yurtdışından satın alıyorlar. Bu yüzden mecburen bozdurdukları dolarların karşılığında ellerine geçen TL’leri tekrar dolara çevirmekteler.

Zarurî TL’ye çevirme formulü de fazla işe yaramıyor yani. 

Enflasyonu düşürmek için alınan kararların aksi sonuç verecek yanlışlıkta olduğunu yazıyorum ya, bu da o yanlış kararlardan biri işte.

Benim en fazla üzüldüğüm husus da, enflasyonun politikler ile yüksek bürokratlara yanlış açıklamalar yaptırma özelliği…

Örnekler çok.

‘Cumhurbaşkanlığı finans ofisi başkanı’ sıfatı bulunan ‘Prof.’ unvanlı bir zat, geçen ayın sonlarında, televizyon ekranından “Ocak ayında eksi enflasyonla tanışacağız” açıklamasını yapmıştı. Ocak 2022 enflasyon oranı +%10.45 olarak gerçekleşti.

Hazine bakanlığına atanan bakan da, bir sonraki aylar için daima “Enflasyon düşecek” açıklamaları yaparak işe başlamıştı; bakan, şimdilerde, uyumamızı tavsiye ediyor, altı ay sonra uyandığımızda enflasyonun düşeceğinden kelam ediyor.

En son, dün, AK Parti’nin teşkilatlanmadan sorumlu genel lider yardımcısı, yeniden televizyon ekranlarından şu açıklamayı yaptı:

“Sonbahardan itibaren enflasyonda hissedilen düşüş de olacak. Topyekun çabamızda aralık almış olacağız. Yazın da bunu hissedeceğiz. Çarşıda pazarda fiyatlarda güzelleşme olacak.”

Duyunca “Keşke” dediğimi etrafımdakiler de duyup tebessüm ettiler.

“Keşke” dememin sebebi yalnız hayat pahalılığına maruz kalmamız değil, erken seçim de bekliyorum ya, o açıklama beklentimin yerine gelebileceği umudu manasına geliyor.

AK Parti büyüğünün temennisi benim de temennimdir.

İktisat uzmanları seçimi iktisatta düzgünleşme için ‘tek çare’ olarak görüyorlar da ondan…

*Bu yazı fehmikoru.com adresinden motamot alınmıştır.