Dünya’ya çarpan en büyük gök taşının boyutları ne kadardı? Cevaba inanamayacaksınız…

dunyaya carpan en buyuk gok tasinin boyutlari ne kadardi cevaba inanamayacaksiniz

dunyaya carpan en buyuk asteroit 25 kilometre capindaydi MbcZ

Ağaçlar var olmadan evvel, Dünya’da sadece tek hücreli organizmalar yaşarken, gezegenimize çarpan en büyük asteroit, şu anda Johannesburg, Güney Afrika olarak bildiğimiz yerin yakınına inerek Vredefort kraterini oluşturdu. İlk çarpışmada iddiası krater boyutu 250-280 kilometre ortasında olan asteroitin boyutunun başlangıçta yaklaşık 15 kilometre çapında olduğu hesaplandı. Lakin, Rochester Üniversitesi’nden yapılan yeni araştırma, tekrar hesaplanan boyutun 25 kilometreye daha yakın olduğunu gösteriyor.

Ekip, Vredefort kraterinin ölçeğinde bir tesir yaratmak için gereken asteroit boyutunu hesaplamak gayesiyle Basitleştirilmiş İhtiyari Langrangian Eulerian (iSALE) isimli bir şok fiziği programı kullandı. Bu hesaplamalar ile, yepyeni çap kestiriminin, yaklaşık 172 kilometrelik bir tesir alanı ölçümü üreteceğini buldular. 250-280 kilometrelik gerçek boyuta ulaşmak için çarpan cismin çok daha büyük olması gerekirdi.

Bu çarpmanın Dünya’nın etrafı üzerinde yapmış olabileceği tesirin kestirimleri, Chicxulub krater tesirinin sonrası hakkında aslında bildiklerimizi kaynak alabilir. Dinozorların kitlesel yok oluşunun nedeni olarak düşünülen Chicxulub krateri, 66 milyon yıl evvel Dünya’daki bitki ve hayvan cinslerinin yüzde 75’ini yok eden 10 kilometrelik bir asteroid tarafından oluşturuldu.

2 iktY

Neyse ki yaklaşık 2 milyar yıl evvel yaşayan pek bir canlı yoktu. Bir kitlesel yok oluş olayının nedeni olmamasına karşın, Vredefort çarpmasının global iklim üzerinde Chicxulub çarpmasından daha büyük bir tesiri olduğu düşünülüyor.

Asteroitin çarpışması tarafından yaratılan bol ölçüde rahatsız edici toz, güneşi saatlerden on yıllara kadar çıkabilen uzun bir vakit boyunca engellemiş olabilir. Güneş ışınlarını engelleyen bu toz bulutu, Dünya’nın yüzey sıcaklığının kıymetli ölçüde soğumasına neden olacaktı. Toz çöktükçe, çarpmadan yayılan karbondioksit de gezegenin sıcaklığının birkaç derece artmasına neden olacaktı.

Bu boyutun ve bu vakit döneminin tesirleri, 2 milyar yıl evvelki Dünya’nın coğrafik nizamına ait anlayışımızı ilerletmede kıymetli bir yere sahip olabilir.

Araştırmacılar, Vredeford krateri çarpmasıyla fırlayan gereci inceleyerek örnekleri günümüz Karelya, Rusya’dan toplananlarla eşleştirmeyi başardılar. Çarpma anında iki kara kütlesinin ortasındaki uzaklığın yaklaşık 2.000-2.500 kilometre olduğunu varsayım ediliyor.

Bu büyüklükteki çarpmalardan elde edilen bilgiler, 2 milyar yıl evvel gezegenin neye benzediğini daha güzel anlamamıza yardımcı olmanın yanı sıra, araştırmacıların öteki büyük gezegensel çarpmaların tesirlerini incelemesine ve gelecekteki çarpışmaların potansiyel tesirlerini iddia etmesine imkan tanıyacaktır.